Bệnh án điện tử phát huy hiệu quả, tiến độ còn chậm

Từ hồ sơ giấy đến chiếc iPad trên tay bác sĩ

Tại Trung tâm Hồi sức tích cực, Bệnh viện Bạch Mai, BSCKII Nguyễn Bá Cường cùng đồng nghiệp đi buồng chỉ với iPad và bút cảm ứng thay cho hồ sơ giấy.

Theo BS Cường, thông tin người bệnh nay được cập nhật trực tiếp tại giường, giúp giảm thời gian ghi chép, hạn chế sai sót. Nhờ đó, bác sĩ dễ theo dõi diễn biến bệnh, còn điều dưỡng có thêm thời gian chăm sóc người bệnh.

Tại đơn vị hồi sức tích cực, nơi diễn biến bệnh có thể thay đổi từng giờ, việc tiếp cận nhanh thông tin đóng vai trò rất quan trọng. Bệnh án điện tử cho phép bác sĩ và điều dưỡng theo dõi hồ sơ, kết quả xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh ở bất cứ đâu thông qua máy tính hoặc điện thoại.

Nhờ đó, việc điều chỉnh phác đồ điều trị, hội chẩn liên khoa, xin ý kiến chuyên gia hay hoàn thiện hồ sơ ra viện đều được thực hiện nhanh chóng hơn.

Bệnh án giấy dần được thay thế. Ảnh: Thúy Hà

Kết quả xét nghiệm về trước cả người bệnh

Quy trình khám chữa bệnh được số hóa, giúp người bệnh không còn phải mang phiếu chỉ định, kết quả xét nghiệm giữa các khoa. Thông tin được chuyển trực tiếp trên hệ thống, người bệnh chỉ cần đến địa điểm thực hiện dịch vụ theo hướng dẫn.

Đáng chú ý, kết quả xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh được cập nhật gần như tức thời. Trong nhiều trường hợp, bác sĩ đã nhận được kết quả trước khi người bệnh quay lại phòng khám.

PGS.TS Nguyễn Anh Tuấn - Giám đốc Trung tâm Cấp cứu A9, Bệnh viện Bạch Mai - cho biết, với các trường hợp cấp cứu, lợi ích của bệnh án điện tử càng rõ rệt.

“Người bệnh chụp đến lát cắt nào thì hình ảnh đã được truyền lên hệ thống. Bác sĩ có thể đọc kết quả ngay và tổ chức hội chẩn liên khoa nếu cần thiết” - ông nói.

Theo PGS Tuấn, trong các bệnh lý cần chạy đua với thời gian như đột quỵ, nhồi máu cơ tim hay đa chấn thương, việc rút ngắn thời gian chờ đợi có thể quyết định hiệu quả điều trị. Khi người bệnh cần chuyển khoa, toàn bộ dữ liệu cũng được chia sẻ tức thời, thay vì phải chờ bàn giao những tập hồ sơ giấy dày cộp như trước.

Vẫn còn nhiều thách thức

Dù đạt nhiều kết quả tích cực, việc triển khai bệnh án điện tử trên phạm vi toàn quốc vẫn gặp không ít khó khăn. Hiện khoảng 75% bệnh viện đã triển khai hồ sơ bệnh án điện tử, nhưng chỉ khoảng 15% cơ sở y tế loại bỏ hoàn toàn bệnh án giấy.

PGS.TS Trần Quý Tường - Chủ tịch Hội Tin học Y tế Việt Nam - cho rằng, nhiều bệnh viện vẫn phải duy trì song song hồ sơ giấy và hồ sơ điện tử, làm gia tăng khối lượng công việc cho bác sĩ và điều dưỡng. Việc sử dụng đồng thời hai hệ thống gây lãng phí nguồn lực và tạo thêm áp lực cho nhân viên y tế. Các bệnh viện cần đẩy nhanh tiến độ chuyển đổi để phát huy hiệu quả của chuyển đổi số.

Hiện có 1.238 bệnh viện bước đầu ứng dụng AI và công nghệ số trong khám chữa bệnh, quản lý bệnh viện và hỗ trợ ra quyết định chuyên môn. Tuy nhiên, ngành y tế vẫn đối mặt với nhiều thách thức như chênh lệch hạ tầng công nghệ, thiếu nguồn lực đầu tư, thiếu nhân lực công nghệ thông tin, chưa đồng bộ dữ liệu và yêu cầu bảo đảm an toàn thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan đã ban hành Chỉ thị về đẩy mạnh triển khai hồ sơ bệnh án điện tử trên toàn quốc. Theo đó, đến ngày 31.12.2026, tất cả cơ sở khám, chữa bệnh phải hoàn thành triển khai bệnh án điện tử; từ 1.1.2027, các bệnh viện công lập và tư nhân sẽ chấm dứt sử dụng bệnh án giấy.

Cùng với bệnh án điện tử, thanh toán không dùng tiền mặt cũng đang được đẩy mạnh. Khảo sát tại 828 cơ sở khám chữa bệnh cho thấy 95% đơn vị đã triển khai thanh toán điện tử bằng mã QR, chuyển khoản, thẻ ngân hàng hoặc ứng dụng trực tuyến. Nhiều bệnh viện tuyến Trung ương và tuyến tỉnh đạt tỉ lệ thanh toán không dùng tiền mặt từ 70-90%.